Ozon (O₃)

Ozon beschermt ons hoog in de stratosfeer tegen uv-straling, maar op leefniveau is hetzelfde gas een agressieve prikkelende stof. Grondozon wordt niet uitgestoten maar ontstaat in de lucht zelf, uit stikstofoxiden en vluchtige stoffen onder invloed van zonlicht — vandaar dat hoge ozonwaarden vrijwel altijd samenvallen met warme, zonnige dagen: zomersmog.

Waar komt het vandaan?

De ingrediënten komen van verkeer, industrie en oplosmiddelen; de zon doet de rest. Opvallend genoeg zijn ozonpieken buiten de stad vaak hóger dan in het centrum, omdat vers uitgestoten stikstofmonoxide in de stad ozon juist afbreekt.

Wat doet het met je gezondheid?

Ozon prikkelt ogen, neus en luchtwegen en verlaagt tijdelijk de longfunctie. Tijdens ozonpieken kunnen ook gezonde mensen klachten krijgen bij inspanning; voor mensen met astma of COPD zijn de effecten sterker. Het advies bij zomersmog: zware inspanning tussen 12:00 en 20:00 uur beperken.

Normen en advieswaarden

Hoe meten wij dit?

Ozon meten we via de Luchtmeetnet-grondstations; de actuele waarde per stad staat op de stadspagina's.

Wat kun je er zelf aan doen?

Plan zware inspanning buiten op warme, zonnige dagen liever in de ochtend of avond, wanneer de ozonconcentratie nog laag is. Ozonpieken treden meestal op tussen 14:00 en 18:00 uur. Buiten de stad kan de waarde hoger zijn dan in de stad zelf — reden te meer om vóór het hardlopen of fietsen even de kaart te checken.